İş Sanat Kibele Sanat Galerisi, yeni sezonunu “Bir Neslin Yükselişi: Erken Cumhuriyet’te Yurtdışı Eğitim Seferberliği” sergisiyle açtı. İzzeddin Çalışlar ve Hülya Öz’ün küratörlüğünü üstlendiği sergi, yurtdışı eğitim programının 1924-1954 arasındaki otuz yıllık dönemine odaklanıyor.
Cumhuriyet’in kuruluş yıllarında tarım, savunma, madencilik, enerji, eğitim ve sanat alanlarında ihtiyaç duyulan kadroları yetiştirmek amacıyla başlatılan program, 1929 tarihli 1416 sayılı kanunla sistemli hale getirildi. Sınavlarda başarılı olan gençler, edindikleri bilgi ve deneyimi Türkiye’ye taşımaları hedefiyle devlet bursuyla yurtdışındaki üniversitelere gönderildi.
Sergide bursiyerlerin mektupları, fotoğrafları, belgeleri ve kişisel eşyaları aracılığıyla öğrencilerin nasıl seçildiği, öğrenimlerinin nasıl desteklendiği ve başarılarının nasıl takip edildiği aktarılıyor. Yabancı bir ülkede yaşamanın güçlükleri, İkinci Dünya Savaşı’nın eğitim hayatına etkileri ve gençlerin yurda dönüşleri de ele alınıyor.
Mezunların Maden Tetkik ve Arama, Etibank, Karabük Demir Çelik ve Sümerbank gibi kuruluşlarda üstlendikleri görevler, üniversitelerde yeni kürsülerin açılmasına ve kamu laboratuvarlarının kurulmasına katkıları, sergiye yerleştirilen özgeçmiş kutularında anlatılıyor. Sanat eğitimi için yurtdışına gönderilen ve daha sonra Türk resminin ustaları arasında yer alan isimlerin tabloları da sergide bulunuyor.
Küratör İzzeddin Çalışlar, eğitim seferberliğinin çoğunlukla tanınmış bursiyerler üzerinden anlatıldığını belirterek sergiyle bilimsel ve akademik alanlarda çalışan, gölgede kalmış isimlere de dikkat çekmeyi amaçladıklarını ifade ediyor. Hülya Öz ise ailelerin koruduğu anı ve belgelerle bu kuşağın mirasını günümüz hafızasına taşımayı hedeflediklerini söylüyor.
Tasarımını Burçak Madran’ın yaptığı sergi, 7 Mart 2027’ye kadar Levent’teki İş Sanat Kibele Sanat Galerisi’nde her gün 09.00-19.00 saatleri arasında ücretsiz ziyaret edilebilecek.
